Standardowe wysokości mebli kuchennych ustalono dla osoby o wzroście około 165-170 cm. Jeśli mierzysz znacznie więcej lub mniej, praca przy typowym blacie oznacza albo pochylanie się, albo unoszenie ramion, i po kilku latach zwykle daje się we znaki. Zabudowa na wymiar pozwala to skorygować, ale trzeba o tym zdecydować przed produkcją.
Wysokość blatu roboczego
Najczęściej stosowany zakres to 85-95 cm licząc od podłogi do góry blatu. Prosty sposób sprawdzenia: stań prosto, zegnij łokieć pod kątem prostym i zmierz wysokość od podłogi do dłoni. Wygodna wysokość blatu to zwykle około 10-15 cm poniżej tego punktu. Przy dwóch osobach o bardzo różnym wzroście rozwiązaniem bywa blat na dwóch poziomach - niższy przy płycie, wyższy przy zlewie.
Wysokość blatu ustala się przez dobór wysokości korpusu, nóżek i grubości blatu. To znaczy, że decyzję podejmuje się przy projekcie, a nie przy montażu.
Strefa nad blatem
- Odległość między blatem a szafkami górnymi: zwykle 50-60 cm. Mniej utrudnia pracę przy blacie, więcej sprawia, że wyższa półka staje się nieosiągalna.
- Okap nad płytą elektryczną lub indukcyjną: najczęściej 60-70 cm, nad płytą gazową 65-75 cm. Producent sprzętu zawsze podaje własne wymagania i to one są wiążące.
- Górna krawędź zabudowy: przy zabudowie do sufitu ostatnia sekcja wymaga taboretu, dlatego trafiają tam rzeczy sezonowe, a nie codzienne.
Odległości między ciągami
W kuchni dwurzędowej lub z wyspą odstęp między frontami mierzy się nie na rzucie, lecz z otwartą szufladą. Przyjmuje się, że 90 cm wystarcza jednej osobie, 110-120 cm pozwala swobodnie pracować dwóm osobom i otworzyć zmywarkę bez blokowania przejścia. Przy mniejszej odległości drzwi piekarnika i zmywarki potrafią się wzajemnie wykluczać.
Zasięg i kolejność stref
Najwygodniejsza strefa to obszar między wysokością bioder a wysokością ramion. Tam powinny trafić rzeczy używane codziennie: talerze, kubki, przyprawy, sztućce. Nisko schodzą rzeczy ciężkie i rzadziej używane, wysoko lekkie i sezonowe. Odwrotny układ, czyli ciężkie garnki na górze, to częsty błąd, który kończy się szukaniem drabinki.
Zlew, zmywarka i strefa mycia
Zmywarka ustawiona bezpośrednio obok zlewu skraca drogę naczyń i ogranicza kapanie na podłogę. Warto też zostawić przynajmniej 40 cm blatu po jednej stronie zlewu na odkładanie naczyń. Przy zmywarce w narożniku sprawdź, czy otwarte drzwi nie blokują dostępu do sąsiedniej szafki - to jedna z najczęstszych kolizji w gotowych projektach.
Czego nie widać na wizualizacji
Wizualizacja pokazuje zamknięte fronty, a kuchni używa się z otwartymi. Przed akceptacją projektu warto przejść w wyobraźni kilka czynności: wyjęcie garnka, otwarcie lodówki przy jednoczesnym otwarciu szuflady obok, wyjmowanie blachy z piekarnika i odłożenie jej na blat. Jeśli któraś z nich wymaga cofania się lub obchodzenia, układ warto poprawić jeszcze na papierze.
Gdy w kuchni pracują dwie osoby
Kuchnia dla dwóch osób gotujących jednocześnie potrzebuje nie tylko szerszego przejścia, ale też drugiego punktu roboczego. Najprostsze rozwiązanie to rozdzielenie strefy przygotowania od strefy zmywania na dwie różne ściany albo przeniesienie jednej z nich na wyspę. Warto też zadbać o drugi punkt dostępu do wody lub przynajmniej o miejsce na odstawienie naczyń, żeby dwie osoby nie konkurowały o ten sam metr blatu.
Zabudowa dostępna dla wszystkich domowników
Jeśli z kuchni korzysta osoba starsza, dziecko albo ktoś z ograniczoną mobilnością, część rozwiązań warto przesunąć w dół: piekarnik w słupku na wysokości klatki piersiowej zamiast pod blatem, szuflady zamiast szafek z półkami, uchwyty krawędziowe zamiast gałek, które trudniej chwycić. Przy wózku znaczenie ma wolna przestrzeń pod blatem i mniejsza głębokość szafek górnych, do których łatwiej sięgnąć.
